01 Nov 2026, Sunday
రాజకీయాలు

తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీపై మహారాష్ట్ర అభ్యంతరాలు.. ముంపు తగ్గించి 77 టీఎంసీల నీటి తరలింపే లక్ష్యమన్న మంత్రి ఉత్తమ్

By PRAJA NADU Desk 01 Nov 2026, 09:00 AM Updated: 01 Nov 2026, 12:05 PM 23 views
తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ నిర్మాణంపై మహారాష్ట్ర వ్యక్తం చేసిన అభ్యంతరాలను పరిష్కరించాలని తెలంగాణ నీటిపారుదల శాఖ మంత్రి ఎన్. ఉత్తమ్‌కుమార్ రెడ్డి అధికారులను ఆదేశించారు. అక్టోబర్ 31న నిర్వహించిన సమీక్షలో బ్యారేజీ నీటిమట్టం 150, 151, 152 మీటర్ల వద్ద ముంపునకు గురయ్యే అటవీ, రెవెన్యూ భూములు, ఆవాసాల వివరాలతో నివేదికలు సిద్ధం చేయాలని సూచించారు. ప్రాణహిత నది నుంచి 77 టీఎంసీల నీటిని తరలించి ఏడు జిల్లాల్లో 5.85 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందించడం ప్రాజెక్టు లక్ష్యమన్నారు. పర్యావరణ ప్రభావాన్ని తగ్గిస్తూ మహారాష్ట్ర అనుమతి సాధించేందుకు చర్యలు చేపట్టాలని స్పష్టం చేశారు.
తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీపై మహారాష్ట్ర అభ్యంతరాలు.. పరిష్కార మార్గాలు సిద్ధం చేయాలని మంత్రి ఉత్తమ్ ఆదేశాలు తెలంగాణలో సాగునీటి ప్రాజెక్టుల అభివృద్ధిలో కీలకంగా భావిస్తున్న తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ నిర్మాణంపై ప్రభుత్వం మరోసారి దృష్టి సారించింది. తెలంగాణ–మహారాష్ట్ర సరిహద్దులో ప్రాణహిత నదిపై ప్రతిపాదించిన ఈ బ్యారేజీ నిర్మాణానికి సంబంధించి పొరుగు రాష్ట్రం వ్యక్తం చేస్తున్న అభ్యంతరాలను పరిష్కరించాలని నీటిపారుదల శాఖ మంత్రి ఎన్. ఉత్తమ్‌కుమార్ రెడ్డి అధికారులను ఆదేశించారు. అక్టోబర్ 31 శనివారం హైదరాబాద్‌లో నీటిపారుదల శాఖ అధికారులతో మంత్రి సమీక్ష నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా బ్యారేజీ ఎత్తు, నీటి నిల్వ సామర్థ్యం, ముంపు ప్రభావం, పర్యావరణ పరిరక్షణ, భూసేకరణ వంటి అంశాలపై చర్చించారు. మహారాష్ట్ర అభ్యంతరాలకు సాంకేతిక పరిష్కారాలు రూపొందించాలని, అదే సమయంలో తెలంగాణ సాగునీటి అవసరాలకు ఆటంకం కలగకుండా ప్రణాళికలు సిద్ధం చేయాలని సూచించారు. తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ ద్వారా 77 టీఎంసీల నీటిని తరలించి ఏడు జిల్లాల్లో 5.85 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందించడం ప్రభుత్వ లక్ష్యంగా ఉందని మంత్రి వివరించారు. Andhrajyothy Telugu News+1 అక్టోబర్ 31న మంత్రి ఉత్తమ్ సమీక్ష తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ నిర్మాణానికి సంబంధించిన సాంకేతిక అంశాలను సమీక్షించేందుకు మంత్రి ఉత్తమ్‌కుమార్ రెడ్డి ప్రత్యేక సమావేశం నిర్వహించారు. ఈ సమావేశంలో నీటిపారుదల శాఖ కార్యదర్శి ఇ. శ్రీధర్, ఇంజినీర్ ఇన్ చీఫ్ ఓ.వి. రమేశ్‌బాబు, ఇతర ఉన్నతాధికారులు పాల్గొన్నారు. మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వం వ్యక్తం చేస్తున్న అభ్యంతరాలపై పూర్తిస్థాయి అధ్యయనం చేయాలని మంత్రి ఆదేశించారు. ముఖ్యంగా బ్యారేజీ నీటిమట్టం పెరిగినప్పుడు ముంపునకు గురయ్యే భూముల వివరాలను సేకరించాలని సూచించారు. ఈ సమీక్ష అక్టోబర్ 26న ముంబైలో తెలంగాణ ముఖ్యమంత్రి రేవంత్ రెడ్డి, మహారాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి దేవేంద్ర ఫడ్నవీస్ మధ్య జరిగిన సమావేశానికి కొనసాగింపుగా నిర్వహించారు. ఆ సమావేశంలో చర్చకు వచ్చిన అంశాలను సాంకేతిక నివేదికల రూపంలో సిద్ధం చేయడం ప్రస్తుత సమీక్షలో ప్రధాన అంశంగా నిలిచింది. Deccan Chronicle మహారాష్ట్ర అభ్యంతరాలు ఏమిటి? తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ నిర్మాణంలో ప్రధాన వివాదం నీటిమట్టం పెంపుతో ఏర్పడే ముంపు ప్రభావం. తెలంగాణ ప్రభుత్వం బ్యారేజీ పూర్తి జలాశయ మట్టాన్ని 148 మీటర్ల నుంచి 152 మీటర్లకు పెంచాలని కోరుతోంది. అయితే ఈ మార్పు వల్ల మహారాష్ట్ర పరిధిలోని అటవీ భూములు, పర్యావరణ సున్నిత ప్రాంతాలు, ఇతర భూములపై ప్రభావం ఉండవచ్చని ఆ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. ముఖ్యంగా ముంపునకు గురయ్యే భూముల విస్తీర్ణం ఎంత? పర్యావరణ పరిరక్షణకు ఎలాంటి చర్యలు తీసుకుంటారు? స్థానిక ప్రజలపై ప్రభావం ఉంటుందా? అనే అంశాలపై స్పష్టత కోరుతోంది. ఈ అభ్యంతరాలను పరిగణనలోకి తీసుకుని కొత్త సాంకేతిక ప్రతిపాదనలు సిద్ధం చేయాలని మంత్రి ఉత్తమ్ అధికారులకు సూచించారు. 150, 151, 152 మీటర్ల వద్ద ముంపు అంచనాలు తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ నిర్మాణానికి సంబంధించి వివిధ నీటిమట్టాల వద్ద ఏర్పడే ముంపును విడివిడిగా అధ్యయనం చేయాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది. ముఖ్యంగా 150, 151, 152 మీటర్ల స్థాయిలను పరిశీలించాలని మంత్రి ఉత్తమ్ ఆదేశించారు. ఈ మూడు స్థాయిల్లో ఎంత భూమి నీటమునుగుతుందో అధికారులు స్పష్టమైన లెక్కలు సిద్ధం చేయాలి. నదీ గర్భం, అటవీ భూములు, ఎకో సెన్సిటివ్ జోన్లు, రక్షిత అటవీ కోర్ ప్రాంతాలు, రెవెన్యూ భూములు, నివాస ప్రాంతాలను వేర్వేరుగా గుర్తించాలని సూచించారు. ముంపు అంచనాలను పటాల రూపంలో చూపించాలని కూడా ఆదేశించారు. వాస్తవానికి బ్యారేజీ ఎత్తు పెంచడం ద్వారా నీటి నిల్వ సామర్థ్యం పెరుగుతుంది. అయితే అదే సమయంలో ముంపు పరిధి కూడా మారే అవకాశం ఉంటుంది. అందువల్ల ఏ నీటిమట్టం వద్ద ఎంత నీటిని నిల్వ చేయవచ్చు, ఎంత భూమి ప్రభావితమవుతుంది అనే అంశాలను కలిపి పరిశీలించాల్సి ఉంటుంది. 148 మీటర్ల నుంచి 152 మీటర్లకు పెంపు ప్రతిపాదన తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ పూర్తి జలాశయ మట్టాన్ని గతంలో 148 మీటర్లుగా ప్రతిపాదించారు. తెలంగాణ ప్రభుత్వం ప్రస్తుతం దీనిని 152 మీటర్లకు పెంచేందుకు మహారాష్ట్ర అనుమతి కోరుతోంది. 148 మీటర్ల స్థాయిలో బ్యారేజీ నిల్వ సామర్థ్యం సుమారు 2.182 టీఎంసీలు ఉంటుందని తాజా సాంకేతిక అంచనాలు పేర్కొంటున్నాయి. 152 మీటర్ల స్థాయిలో ఆ సామర్థ్యం సుమారు 5.697 టీఎంసీలకు పెరిగే అవకాశం ఉంది. అంటే పూర్తి జలాశయ మట్టాన్ని నాలుగు మీటర్లు పెంచితే నిల్వ సామర్థ్యం రెండింతలకు పైగా పెరగవచ్చని అంచనా. అయితే నిల్వ సామర్థ్యం పెరిగినంత మాత్రాన ఆ స్థాయి నిర్మాణానికి అనుమతులు లభించాయని అర్థం కాదు. మహారాష్ట్ర అభ్యంతరాలు, పర్యావరణ ప్రభావం, భూసేకరణ అవసరాలను పరిశీలించిన తర్వాతే తుది నిర్ణయం తీసుకోవాలి. The New Indian Express 77 టీఎంసీల నీటి తరలింపే లక్ష్యం తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ ద్వారా ప్రాణహిత నది నుంచి 77 టీఎంసీల నీటిని తరలించాలని తెలంగాణ ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఈ నీటిని సాగునీటి అవసరాలకు వినియోగించేందుకు అనుసంధాన వ్యవస్థను అభివృద్ధి చేయాలని భావిస్తోంది. తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ నుంచి సుందిళ్ల బ్యారేజీ, శ్రీపాద ఎల్లంపల్లి ప్రాజెక్టు వంటి నీటిపారుదల వ్యవస్థలకు అనుసంధానం చేసే ప్రతిపాదనలు ఉన్నాయి. దీని ద్వారా ఏడు జిల్లాల్లో 5.85 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందించాలని ప్రభుత్వం యోచిస్తోంది. అయితే 77 టీఎంసీల నీటిని తరలించడం అనేది ప్రాజెక్టు లక్ష్యం. ప్రస్తుతం ఆ పరిమాణంలో నీటి తరలింపు జరుగుతోందని చెప్పకూడదు. బ్యారేజీ నిర్మాణం, నీటి తరలింపు మార్గాలు, అవసరమైన అనుమతులు పూర్తయిన తర్వాతే ఈ లక్ష్యాన్ని సాధించే అవకాశం ఉంటుంది. ఏడు జిల్లాల్లో 5.85 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు తుమ్మిడిహెట్టి ప్రాజెక్టు ద్వారా తెలంగాణలో ఏడు జిల్లాల పరిధిలో సాగునీటి సౌకర్యాలను విస్తరించాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. ముఖ్యంగా ఉత్తర తెలంగాణ ప్రాంతాల్లో వ్యవసాయానికి నీటి లభ్యతను పెంచడం ఈ ప్రాజెక్టు లక్ష్యాల్లో ఒకటి. నీటిపారుదల సదుపాయాలు మెరుగుపడితే వర్షాధార వ్యవసాయంపై ఆధారపడే రైతులకు ప్రత్యామ్నాయ నీటి వనరులు లభించే అవకాశం ఉంది. అయితే సాగునీరు అందించే ఖచ్చితమైన గ్రామాలు, మండలాలు, జిల్లాల వారీ ఆయకట్టు వివరాలను తుది ప్రాజెక్టు నివేదిక ఆధారంగా నిర్ధారించాలి. ప్రస్తుతం 5.85 లక్షల ఎకరాల లక్ష్యాన్ని ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. ప్రాజెక్టు నిర్మాణం పూర్తయి నీటి సరఫరా ప్రారంభమైన తర్వాతే వాస్తవంగా ఎంత విస్తీర్ణానికి నీరు అందుతుందనేది తేలుతుంది. ఉమ్మడి ఆదిలాబాద్ జిల్లాకు ప్రాధాన్యం తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ నిర్మాణంలో ఉమ్మడి ఆదిలాబాద్ ప్రాంతానికి ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది. తెలంగాణ–మహారాష్ట్ర సరిహద్దులో ప్రాణహిత నది పరివాహక ప్రాంతంలో ఈ ప్రాజెక్టును ప్రతిపాదించారు. ఉమ్మడి ఆదిలాబాద్ జిల్లాలోని గిరిజన, ఆదివాసీ ప్రాంతాల్లో సాగునీటి సదుపాయాలు పెంచడం ద్వారా వ్యవసాయాభివృద్ధికి అవకాశాలు కల్పించాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. ఈ ప్రాంతంలో సుమారు రెండు లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందించాలనే ఉద్దేశాన్ని ముఖ్యమంత్రి రేవంత్ రెడ్డి గత సమీక్షలో ప్రస్తావించారు. అలాగే వెనుకబడిన ప్రాంతాల్లో సాగునీరు అందించడం వల్ల రైతుల జీవనోపాధి మెరుగుపడే అవకాశం ఉందని పేర్కొన్నారు. అయితే ప్రాజెక్టు ప్రయోజనాలు అందాలంటే నిర్మాణంతో పాటు ప్రధాన కాలువలు, నీటి తరలింపు వ్యవస్థలు, పంపిణీ నెట్‌వర్క్ కూడా పూర్తి కావాల్సి ఉంటుంది. Telangana State Portal అక్టోబర్ 26న సీఎంల కీలక సమావేశం తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీపై అక్టోబర్ 26న ముంబైలో తెలంగాణ ముఖ్యమంత్రి రేవంత్ రెడ్డి, మహారాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి దేవేంద్ర ఫడ్నవీస్ సమావేశమయ్యారు. సహ్యాద్రి ప్రభుత్వ అతిథి గృహంలో జరిగిన ఈ భేటీలో ఇరు రాష్ట్రాల ఉన్నతాధికారులు పాల్గొన్నారు. తెలంగాణ నీటిపారుదల శాఖ మంత్రి ఉత్తమ్‌కుమార్ రెడ్డి ప్రాజెక్టు ప్రాధాన్యాన్ని వివరించారు. బ్యారేజీ నీటిమట్టం పెంపు, నీటి లభ్యత, ముంపు ప్రభావం, పర్యావరణ అంశాలపై చర్చించారు. తెలంగాణకు సాగునీటి అవసరాలు ఉన్నాయని, వాటిని దృష్టిలో ఉంచుకుని బ్యారేజీ ఎత్తు పెంపును పరిశీలించాలని కోరారు. మహారాష్ట్ర పరిధిలోని భూములకు, ప్రజలకు ప్రతికూల ప్రభావం లేకుండా ప్రణాళికలు రూపొందిస్తామని వివరించారు. ఈ సమావేశం తర్వాత సాంకేతిక నివేదికలను మరింత సమగ్రంగా సిద్ధం చేయాల్సిన అవసరం ఏర్పడింది. మహారాష్ట్ర సీఎం దేవేంద్ర ఫడ్నవీస్ స్పందన తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ ఎత్తు పెంపు ప్రతిపాదనను మరోసారి పరిశీలించేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నామని మహారాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి దేవేంద్ర ఫడ్నవీస్ తెలిపారు. అయితే తుది అంగీకారం తెలిపే ముందు సాంకేతిక, పర్యావరణ, పరిపాలనా అంశాలను పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉందని స్పష్టం చేశారు. మహారాష్ట్ర భూభాగానికి, ప్రజలకు ప్రతికూల ప్రభావం లేకపోతే గతంలో అంగీకరించిన 148 మీటర్ల స్థాయిని పునఃపరిశీలించేందుకు అభ్యంతరం లేదని పేర్కొన్నారు. రెండు రాష్ట్రాలు పరస్పర సహకారంతో ముందుకు వెళ్లాలని అభిప్రాయపడ్డారు. ముంపు ప్రభావం, భూసేకరణ, పరిహారం, ఇతర సాంకేతిక అంశాలపై నిపుణుల స్థాయిలో చర్చలు జరపాలని సూచించారు. ఈ ప్రకటనను ప్రాజెక్టుకు తుది అనుమతిగా భావించకూడదు. మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వం చర్చలకు సిద్ధత వ్యక్తం చేసినప్పటికీ 152 మీటర్ల స్థాయికి అధికారిక అంగీకారం ఇంకా అవసరం. Telangana State Portal ముంపు తగ్గించేందుకు సాంకేతిక మార్పులు తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ నిర్మాణంలో ముంపును తగ్గించేందుకు అవసరమైన ఇంజినీరింగ్ మార్పులను పరిశీలించాలని మంత్రి ఉత్తమ్ ఆదేశించారు. ముఖ్యంగా నీటి నిల్వ సామర్థ్యాన్ని సాధ్యమైనంత మెరుగుపరుస్తూనే పర్యావరణ ప్రభావాన్ని తగ్గించడం ప్రధాన లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు. బ్యారేజీ స్థానం, డిజైన్, నీటి తరలింపు మార్గాలు, అవసరమైన ఇతర నిర్మాణాలపై ప్రత్యామ్నాయాలను పరిశీలించే అవకాశం ఉంది. అయితే ఏ ప్రత్యేక డిజైన్ మార్పులు చేస్తారనే వివరాలు ఇంకా ప్రకటించలేదు. వాటిపై సాంకేతిక నిపుణుల అధ్యయనం పూర్తయిన తర్వాత స్పష్టత వచ్చే అవకాశం ఉంది. ఈ మార్పులకు అయ్యే అదనపు వ్యయం, నిర్మాణ సమయం, భూసేకరణ అవసరాలు కూడా ప్రాజెక్టు నిర్ణయంలో ముఖ్యమైన అంశాలుగా ఉంటాయి. అటవీ భూములు, పర్యావరణ ప్రాంతాల పరిశీలన తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ ముంపు అంచనాల్లో అటవీ భూములు, పర్యావరణ సున్నిత ప్రాంతాలకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలని ప్రభుత్వం సూచించింది. నదీ పరివాహక ప్రాంతాల్లోని కొన్ని భూములు రక్షిత అటవీ పరిధిలో ఉండే అవకాశం ఉంది. అలాంటి ప్రాంతాలపై ప్రభావం ఉంటే సంబంధిత పర్యావరణ, అటవీ అనుమతులను పరిశీలించాల్సి ఉంటుంది. అలాగే ఎకో సెన్సిటివ్ జోన్లు, కోర్ ప్రాంతాలకు సంబంధించిన ప్రత్యేక రక్షణ నిబంధనలు వర్తించవచ్చు. అందువల్ల ప్రాజెక్టు ప్రయోజనాలతో పాటు పర్యావరణ పరిరక్షణను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలని అధికారులు భావిస్తున్నారు. అయితే ఏ అటవీ ప్రాంతంలో ఎంత భూమి ప్రభావితమవుతుందో తుది సాంకేతిక నివేదికలో స్పష్టం కావాల్సి ఉంది. ముంపు గ్రామాల అంశంపై స్పష్టత అవసరం తుమ్మిడిహెట్టి ప్రాజెక్టుపై జరిగే చర్చల్లో ముంపు గ్రామాల అంశం ముఖ్యమైనది. తెలంగాణ ప్రభుత్వం గతంలో విడుదల చేసిన వివరాల ప్రకారం 152 మీటర్ల స్థాయిలో మహారాష్ట్ర గ్రామాలు ముంపునకు గురికావని అధికారులు అంచనా వేశారు. అయితే కొన్ని అటవీ భూములు, ఇతర భూభాగాలు ప్రభావితమయ్యే అవకాశం ఉందని కూడా పేర్కొన్నారు. అందువల్ల గ్రామాలు ముంపునకు గురికాకపోయినా భూములపై ప్రభావం ఉండదని భావించడం సరికాదు. మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఈ అంశాలపై అదనపు అధ్యయనం కోరుతోంది. ప్రభావిత భూముల విస్తీర్ణం, హక్కులు, పరిహారం అవసరాలు, పర్యావరణ అనుమతులను స్పష్టంగా అంచనా వేయాల్సి ఉంటుంది. 152 మీటర్ల వద్ద భూమి ముంపు అంచనా తెలంగాణ ప్రభుత్వం అక్టోబర్‌లో విడుదల చేసిన వివరాల ప్రకారం 152 మీటర్ల నీటిమట్టం వద్ద సుమారు 2,300 ఎకరాల భూమి ముంపునకు గురయ్యే అవకాశం ఉన్నట్లు అధికారులు అంచనా వేశారు. 150 మీటర్ల వద్ద ముంపు విస్తీర్ణం 1,000 ఎకరాల కంటే తక్కువగా ఉండవచ్చని పేర్కొన్నారు. అయితే ఈ గణాంకాలను తుది ముంపు నిర్ధారణగా పరిగణించకూడదు. భూముల వర్గీకరణ, సరిహద్దులు, భౌగోళిక స్థితి, వాస్తవ నీటి విస్తరణ ఆధారంగా అంచనాలు మారవచ్చు. అందువల్ల 150, 151, 152 మీటర్ల స్థాయిల్లో కొత్త నివేదికలు సిద్ధం చేయాలని మంత్రి ఉత్తమ్ ఆదేశించారు. ఇరు రాష్ట్రాలు ఆ నివేదికలపై అంగీకారానికి వస్తే తదుపరి అనుమతుల ప్రక్రియకు మార్గం సుగమం కావచ్చు. Telangana State Portal నీటి నిల్వ, నీటి తరలింపు మధ్య తేడా తుమ్మిడిహెట్టి ప్రాజెక్టు వివరాల్లో రెండు వేర్వేరు గణాంకాలను అర్థం చేసుకోవాలి. మొదటిది బ్యారేజీ నిల్వ సామర్థ్యం. 152 మీటర్ల స్థాయిలో ఇది సుమారు 5.697 టీఎంసీలుగా ప్రతిపాదించబడింది. రెండోది ప్రాజెక్టు ద్వారా తరలించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్న 77 టీఎంసీల నీరు. ఈ రెండు గణాంకాలు ఒకే అర్థాన్ని ఇవ్వవు. బ్యారేజీలో ఒక సమయంలో నిల్వ ఉండే నీటి పరిమాణం ఒకటి కాగా, నీటి లభ్యతను బట్టి వివిధ సమయాల్లో మొత్తం తరలించే నీటి పరిమాణం మరొకటి. కాబట్టి తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీలో ఒకేసారి 77 టీఎంసీలు నిల్వ చేస్తారని ప్రచురించడం తప్పు. ప్రాజెక్టు వాస్తవ నీటి తరలింపు సామర్థ్యాన్ని నిర్ధారించేందుకు ప్రవాహాలు, కాలువల సామర్థ్యం, నిర్వహణ విధానాలపై సమగ్ర అధ్యయనం అవసరం. ప్రాజెక్టు ద్వారా విద్యుత్ వినియోగం తగ్గే అవకాశం తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ పూర్తి జలాశయ మట్టాన్ని 150 నుంచి 152 మీటర్ల మధ్య నిర్ణయించడం ద్వారా కొన్ని నీటి తరలింపు మార్గాల్లో గురుత్వాకర్షణ ఆధారిత ప్రవాహానికి అవకాశం ఉంటుందని తెలంగాణ ప్రభుత్వం గతంలో పేర్కొంది. ఈ విధంగా నీటిని తరలించగలిగితే పంపింగ్ కోసం అవసరమయ్యే విద్యుత్ వినియోగాన్ని తగ్గించే అవకాశం ఉంది. అయితే ఆ ప్రయోజనం ఎంతవరకు ఉంటుంది అనే విషయం ఖచ్చితమైన ప్రాజెక్టు డిజైన్‌పై ఆధారపడి ఉంటుంది. నీటి మార్గం, ఎత్తు వ్యత్యాసం, ప్రవాహ సామర్థ్యం, అవసరమైన పంపింగ్ కేంద్రాల సంఖ్య వంటి అంశాలను పరిశీలించాలి. అందువల్ల విద్యుత్ ఆదా ఖచ్చితంగా ఎంత ఉంటుందనే గణాంకాలను పూర్తిస్థాయి సాంకేతిక నివేదిక లేకుండా చెప్పలేం. Telangana State Portal కేంద్ర ప్రభుత్వ పాత్ర తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ అంతర్రాష్ట్ర జలవనరుల అంశాలతో సంబంధం కలిగి ఉండటంతో కేంద్ర సంస్థల పాత్ర కూడా ముఖ్యమైనది. ప్రాణహిత నది తెలంగాణ, మహారాష్ట్ర సరిహద్దుకు సంబంధించి ఉండటంతో రెండు రాష్ట్రాల మధ్య సమన్వయం అవసరం. ప్రాజెక్టు సాంకేతిక అంశాలపై కేంద్ర జల సంఘం వంటి సంస్థల సమీక్ష అవసరమయ్యే అవకాశం ఉంది. గతంలో తెలంగాణ ముఖ్యమంత్రి రేవంత్ రెడ్డి కేంద్ర జలశక్తి మంత్రి సీఆర్ పాటిల్‌ను కలిసి బ్యారేజీ ఎత్తు పెంపునకు మహారాష్ట్ర అనుమతి పొందడంలో సహకరించాలని కోరారు. కేంద్ర స్థాయిలో సాంకేతిక నివేదికలు, అంతర్రాష్ట్ర సంప్రదింపులను ముందుకు తీసుకెళ్లాలని విజ్ఞప్తి చేశారు. అయితే కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈ ప్రాజెక్టు ఎత్తు పెంపునకు అన్ని అనుమతులు ఇచ్చిందని చెప్పడానికి ప్రస్తుతం ఆధారాలు లేవు. ప్రాజెక్టు నిర్మాణానికి ముందున్న సవాళ్లు తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీ ప్రాజెక్టు అమల్లోకి రావడానికి ఇంకా పలు దశలు పూర్తికావాల్సి ఉంది. ముందుగా తెలంగాణ, మహారాష్ట్ర మధ్య బ్యారేజీ నీటిమట్టంపై స్పష్టమైన అంగీకారం అవసరం. అనంతరం ముంపు అంచనాలు, పర్యావరణ ప్రభావ నివేదికలు, భూసేకరణ, పరిహారానికి సంబంధించిన అంశాలను పరిశీలించాలి. అలాగే నీటి తరలింపు మార్గాలు, సంబంధిత కాలువలు, అనుసంధాన నిర్మాణాలకు సంబంధించిన డిజైన్లను ఖరారు చేయాలి. నిర్మాణ వ్యయం, నిధుల సమీకరణ, పనుల షెడ్యూల్ వంటి అంశాల్లో కూడా ప్రభుత్వం నిర్ణయాలు తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది. కాబట్టి ప్రస్తుత సమీక్షతోనే బ్యారేజీ నిర్మాణం ప్రారంభమైందని భావించడం సరికాదు. రైతులకు ప్రాజెక్టు ప్రాధాన్యం తెలంగాణలో సాగునీటి సదుపాయాల విస్తరణకు తుమ్మిడిహెట్టి ప్రాజెక్టును ప్రభుత్వం ముఖ్యమైనదిగా భావిస్తోంది. ప్రత్యేకించి ఉమ్మడి ఆదిలాబాద్ ప్రాంతంలో నీటిపారుదల అవకాశాలను మెరుగుపరచాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. సాగునీటి వనరులు పెరిగితే వర్షాధార పంటలపై ఆధారపడే రైతులకు ప్రత్యామ్నాయాలు లభించవచ్చు. పంటల సాగు ప్రణాళిక, నీటి వినియోగ సామర్థ్యం, వ్యవసాయ ఉత్పాదకతపై సానుకూల ప్రభావం ఉండే అవకాశం ఉంది. అయితే నీటి లభ్యతతో పాటు పంపిణీ వ్యవస్థ, భూభాగ పరిస్థితులు, రైతుల అవసరాలను పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి. అలాగే ప్రాజెక్టు కారణంగా ప్రభావితమయ్యే భూముల యజమానులు, స్థానిక ప్రజల హక్కులకు కూడా ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం అవసరం. మహారాష్ట్రతో చర్చలే కీలకం తుమ్మిడిహెట్టి బ్యారేజీపై తదుపరి నిర్ణయం తీసుకోవడంలో మహారాష్ట్రతో జరిగే చర్చలు కీలకమైనవి. ఆ రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి దేవేంద్ర ఫడ్నవీస్ ప్రతిపాదనను పరిశీలించేందుకు సానుకూలత వ్యక్తం చేసినప్పటికీ తుది అంగీకారం తెలపలేదు. తెలంగాణ ప్రభుత్వం సమర్పించే కొత్త ముంపు అంచనాలు, పర్యావరణ నివేదికలు తదుపరి చర్చలకు ఆధారంగా మారవచ్చు. ఇరు రాష్ట్రాలు పరస్పర ప్రయోజనాలను పరిగణనలోకి తీసుకుని నిర్ణయం తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది. అయితే ఈ చర్చలకు ఖచ్చితమైన గడువు లేదా తుది అనుమతి తేదీ ఇంకా ప్రకటించలేదు. అధికారుల ముందున్న ప్రధాన బాధ్యతలు మంత్రి ఉత్తమ్ ఆదేశాల ప్రకారం నీటిపారుదల శాఖ అధికారులు ప్రస్తుతం సాంకేతిక నివేదికల రూపకల్పనపై దృష్టి పెట్టాల్సి ఉంది. ప్రత్యేకించి 150, 151, 152 మీటర్ల నీటిమట్టాల వద్ద ముంపు అంచనాలను విడివిడిగా రూపొందించాలి. అటవీ భూములు, నివాస ప్రాంతాలు, రెవెన్యూ భూములు, పర్యావరణ సున్నిత ప్రాంతాల వివరాలను స్పష్టంగా చూపించాలి. అలాగే నీటి నిల్వ, తరలింపు సామర్థ్యం, నిర్మాణ మార్పుల వల్ల వచ్చే ప్రయోజనాలను అధ్యయనం చేయాలి. ఈ వివరాలు మహారాష్ట్ర అభ్యంతరాలకు సమాధానం ఇచ్చేందుకు ఉపయోగపడతాయి

Related Stories